Ajmal
Islom tinchlik, mo‘tadillik va rahmat dinidir. Alloh taolo Qur’oni Karimda shunday marhamat qiladi:
وَكَذَٰلِكَ جَعَلْنَاكُمْ أُمَّةً وَسَطًا
Ya’ni: Shuningdek, sizlarni o‘rtacha (mo‘tadil) ummat qildik.
Shu sababli har qanday fikr yoki harakat agar ifrotchilikka, takfirga, nohaq qon to‘kishga va fasodga olib borsa, u Islomning ravshan ta’limotlariga ochiq-oydin zid hisoblanadi. Yoshlar shuni anglashlari kerakki, IShID kabi guruhlar muqaddas din nomidan suiiste’mol qilib, o‘zlarining siyosiy va vayronkor maqsadlarini diniy shiorlar ortiga yashiradilar.
IShID o‘smirlar va hatto bolalarni ham his-tuyg‘ular, hissiyotlar hamda diniy tushunchalarning noto‘g‘ri talqinlari orqali tuzoqqa tushirishga harakat qiladi. Ular jihod, xalifalik va islomiy tuzum tushunchalarini Qur’on va Nabaviy sunnatga mutlaqo mos kelmaydigan tarzda talqin qiladilar. Holbuki Alloh taolo Qur’oni Karimda begunoh insonni o‘ldirish haqida qattiq ogohlantirib shunday deydi:
مَن قَتَلَ نَفْسًا بِغَيْرِ نَفْسٍ أَوْ فَسَادٍ فِي الْأَرْضِ فَكَأَنَّمَا قَتَلَ النَّاسَ جَمِيعًا
Ya’ni: Kim bir jonni qasos bo‘lmagan holda yoki yer yuzida fasod qilmagan holda o‘ldirsa, go‘yo barcha insonlarni o‘ldirgandek bo‘ladi.
Shunday ekan, begunoh insonlarni o‘ldiradigan guruh qanday qilib o‘zini Islom vakili deb da’vo qilishi mumkin?
Islom shariatida jihodning aniq shartlari, tamoyillari va qoidalari bor. Bu shaxsiy va yakka qaror emas, balki qonuniy rahbariyatga, aniq maqsadga va musulmon ummatining manfaatiga bog‘liqdir. Ulug‘ ulamolar doimo ta’kidlab keladilarki, ifrotchilik va takfiriy fikrlash ummatning bo‘linishiga va zaiflashishiga sabab bo‘ladi. Shu sababli yoshlar dinlarini ijtimoiy tarmoqlarda din nomidan zo‘ravonlikni targ‘ib qilayotgan kishilardan emas, balki ishonchli va mo‘tabar ulamolardan o‘rganishlari lozim.
Bundan tashqari, Islom aql, ilm va basirat dinidir. Payg‘ambarimiz sollallohu alayhi vasallam marhamat qiladilar:
«المؤمن كَيِّسٌ فَطِنٌ»
Ya’ni: Mo‘min ziyrak va hushyor bo‘ladi.
Yosh har bir shiorni, har bir gapni va har bir da’vatni Qur’on va sunnat mezoni bilan baholashi kerak. Agar bir harakat yoki oqim musulmonlar o‘rtasida tafriqa chiqarsa, qon to‘kilishiga sabab bo‘lsa va fasodga olib borsa, bu ilohiy hidoyat emas, balki shaytoniy vasvasalarning belgisidir.
Jamiyat rahbarlari, ota-onalar va kattalar ham katta mas’uliyatga ega. Ular yoshlar uchun sog‘lom diniy ongni, ta’lim imkoniyatlarini va xavfsiz muhitni yaratib berishlari kerak. Agar bir yosh noto‘g‘ri yo‘lga kirib qolsa, nafaqat u, balki butun jamiyat bu og‘ishishda ma’lum darajada mas’ul bo‘ladi. Oila mehr-muhabbati, maktab tarbiyasi va masjid nasihati yoshlarni ifrotchi fikrlardan himoya qilishi mumkin.
IShID yoshlarning hissiy holati, qashshoqlik, ishsizlik va umidsizlikdan foydalanadi. Shu sababli bu muammoning yechimi faqat xavfsizlik choralarigina emas, balki fikriy, ta’limiy va ijtimoiy islohotlarni ham talab qiladi. Yosh Islomning ilm, mehnat, xizmat va axloq dini ekanini anglaganida, u hech qachon IShID tuzoqlariga aldanmaydi.
Xulosa qilib aytganda, har birimiz haqiqiy din xabarini yoyishimiz farzdir: rahmat, adolat va mo‘tadillik xabarini. Yoshlar ilm, taqvo va basirat yo‘lini tanlashlari kerak va IShIDning aldovlariga o‘lja bo‘lishlariga yo‘l qo‘ymasliklari lozim. Islom vayronagarchilik emas, balki obodonchilik dinidir.
