Valid Viyar
Pokiston harbiy rejimi har o‘tgan kun yangi haqiqatlar bilan yuzma-yuz bo‘lmoqda va uning yashirin hamda terrorni qo‘llab-quvvatlovchi siyosatlarining turli qirralari dunyoga tobora oshkor bo‘lmoqda. Bu mamlakatning mustabid harbiy tuzumi o‘z davomiyligi, hokimiyat va generallarning shaxsiy manfaatlarini saqlab qolish uchun askarlarini doimo jahon harbiy va razvedka kuchlariga ijaraga berib kelgan, mazlum xalqning milliy byudjetini esa yoki ayrim rahbarlar va muayyan partiya manfaatlari uchun sarflagan, yoki o‘z hududida terror guruhlarini moliyalashtirish va vakillik urushlarini olib borish uchun ishlatgan.
Shunday vakillik va xavorij guruhlaridan biri Islamic State Khorasan Province (IShID-Xuroson) bo‘lib, avvalgidek AQSh va G‘arb davlatlari maslahati bilan unga sarmoya kiritilayotgani ta’kidlanadi. Uni mintaqa va dunyoni beqarorlashtirish uchun siyosiy bosim va qo‘rqitish vositasi sifatida qo‘llashga urinilmoqda. Biroq tashqi ko‘rinishda bularning barchasi inkor etilib, go‘yoki Pokistonning o‘zi ham terrorizm qurboni sifatida ko‘rsatiladi.
Islamic Emirate of Afghanistan Afg‘onistonda yana hokimiyatga qaytgach, IShID xavorij ning faoliyati deyarli nol darajagacha tushdi. Ularning ko‘plab a’zolari mamlakat tashqarisida, xususan Pokiston hududida ham yo‘q qilingan. Bu haqdagi xabarlar hatto Pokiston OAVlarida ham e’lon qilingan. Ayrim rahbarlarning, xususan ularning so‘zlovchisi Sulton Aziz Azzam ning Pokiston armiyasi qattiq nazorat qiladigan hududlarda qo‘lga olinishi shuni ko‘rsatadiki, IShID xavoriji avval ham Pokiston armiyasi qo‘lida vosita bo‘lgan va hozir ham ularning ixtiyorida. Ammo faqat buyruq va rejalarga bo‘ysunmagan a’zolar fosh etilib, hibsga olinadi.
Shu jarayon davomida IShID ichida ham chuqur kelishmovchiliklar yuzaga kelgan va ko‘plab a’zolar ichki to‘qnashuvlarda o‘ldirilgan. Tarqalgan xabarlarga ko‘ra, Turkani va Nerik (G‘iljoy Orakzayga qarashli hududlar) atrofida yuz bergan to‘qnashuv natijasida ularning ikki muhim qo‘mondoni Hoji Abdurahmon (Abu Nosir nomi bilan mashhur) va Mulla Foruqiy halok bo‘lgan.
Bu xavorij yetakchilari IShID doiralarining muhim va asosiy shaxslaridan sanalardi. Ular Afg‘oniston hududida Panjob armiyasi va IShID loyihasini amalga oshirishga, tinch aholini nishonga olishga va jamoat inshootlariga zarar yetkazishga uringan. Ammo Islamic Emirate of Afghanistan xavfsizlik kuchlarining hushyorligi va qat’iyati sabab muvaffaqiyatsizlikka uchrab, o‘z qilmishlari jazosini oldilar. Bu Pokistonda IShID xavorij panohgohlarining birinchi bor nishonga olinishi emas. Avval ham turli hududlarda ularga qarshi uchuvchisiz samolyotlar orqali havo amaliyotlari o‘tkazilib, talafot yetkazilgan. Masalan, yaqinda Tira hududiga qarashli Tordara mintaqasida ularning bir guruhi yo‘q qilingani aytiladi; bu voqeaga oid videolar “Al-Mirsaad” va boshqa axborot manbalari tomonidan tarqatilgan.
Agar Pokiston harbiy rejimi Afg‘oniston hududini havo hujumlari bilan bombardimon qilish va tinch aholiga zarar yetkazish orqali Islamic Emirate of Afghanistan siyosati va harbiy qudratini o‘zgartira olaman, hamda o‘z himoyasidagi IShID xavorij ni dunyodan yashira olaman deb o‘ylasa bu xom xayoldir. Chunki Amirlik o‘z asosiy dushmanlarini hech qachon unutmaydi. IShID xavorij nafaqat Afg‘oniston tuprog‘i va musulmon xalqining dushmanlari, balki islom shariatiga qarshi zamonaviy fitna sifatida talqin qilinadi.
Amirlik kuchlari hatto NATO, AQSh va Kobul rejimining qo‘shinlari bilan og‘ir janglar olib borilgan davrlarda ham IShIDga qarshi kurashni to‘xtatmagan edi. Ular har bir frontda bu fitnaga qarshi ham jang qilgan va sezilarli natijalarga erishgan. Shuning uchun hozirgi vaziyatda ham bu tashqi fitnani e’tiborsiz qoldirmaslik, balki ularni homiylari bag‘rida yo‘q qilishga urinish ta’kidlanadi.
Pokiston va IShID ni qo‘llab-quvvatlovchi boshqa tomonlar shuni bilishlari kerakki, Afg‘oniston endi boshqalarning mafkuraviy va harbiy loyihalari uchun vakillik maydoni emas. Hozir umumiy xavfsizlik o‘rnatilgan va afg‘on xavfsizlik kuchlari har qanday tahdidga qat’iy javob beradi. Bunga Pokiston harbiy rejimining tajovuzlariga qarshi amalga oshirilgan yerusti va havo javob hujumlari misol bo‘la oladi.
Shu bilan birga, afg‘on xalqi Pokiston musulmon xalqiga hurmatni unutmaydi va ayniqsa Xayber-Paxtunxva hamda Balujiston aholisi ham o‘zlari zulm ko‘rayotganini anglaydi. Qandayki Pokiston harbiy rejimi Afg‘onistonda ko‘r-ko‘rona bombardimonlar bilan tinch aholini halok qilsa, o‘z hududida ham odamlarni o‘lim, jarohat va ko‘chishga majbur qilmoqda. Ammo tarix shuni ko‘rsatadiki, zolim va mustabid tuzumlar barqaror qolmaydi zulm saroyi bir kun qulaydi. Bu kun Pokiston harbiy rejimi uchun ham keladi va u uzoq emas.