Rafiq
IShID a’zolari o‘ldirilganidan keyin qo‘lga kiritilgan hujjatlar va iqrorliklar shunday haqiqatlarni ochib berdiki, ular shaxslarni yo‘q qilish, xavfsizlikka tahdid va dunyo uchun xavf manbalarini fosh etdi. Bir tuzum shu darajada qonunsizlik va ichki beqarorlikka duch kelsaki, vaziyatni nazorat qilish, javobgarlikdan qochish hamda yashirin fitna va rejalarning amalga oshirilishi uchun terrorchi va Islom hamda musulmonlarga qarshi guruhlarning nomidan foydalansa, bu hol o‘sha tuzum nafaqat o‘z xalqi, balki qo‘shni davlatlar va butun dunyo uchun ham xavfli xavfsizlik tahdidiga aylanganini ko‘rsatadi.
Bugun dunyoda siz ikki tuzumning (Pokiston va Isroil) xaritasini ko‘rasizki, ular majburlash va zo‘ravonlik asosida shakllangan bo‘lib, bir necha o‘n yillar davomida dunyo, insoniyat va qo‘shni mamlakatlarga katta zarar yetkazib kelmoqda. Bu ikki tuzum o‘z fitnalari va yashirin rejalar orqali ko‘plab ichki va tashqi maqsadlariga erishgan; ularning bu ishlardagi roli va aralashuvi turli davrlarda bir necha bor fosh etilgan. Ushbu ikki majburiy xarita mintaqada doimo yangi korrupsiya va yangi xavfsizlik tahdidlariga zamin yaratib kelmoqda, toki xavfsizliksizlik nomi ostida o‘z maqsadlari, manfaatlari va yashirin dasturlarini ilgari sursin.
Ular dunyo oldida terrorizmga qarshi kurash shiorlarini ko‘taradilar, ammo aslida aynan shu doiralar terrorchi guruhlarni yaratib, qo‘llab-quvvatlab kelmoqda. Yana ham qiziq tomoni shundaki, Pokistonning Orakzay hududida Muhammad Iqbol ismli bir IShID a’zosining o‘ldirilishi yana avvalgidek IShID, razvedka va armiya o‘rtasidagi aloqalar, qo‘llab-quvvatlash va hamkorliklarni ochib berdi; ya’ni har bir hujum va operatsiyaning boshqaruvi, manfaati hamda tashkiloti qanday qilib armiya va razvedka idoralari qo‘lida ekanini ko‘rsatdi.
Asosiy savol shuki: rostdan ham IShID mustaqil guruh sifatida mavjudmi yoki armiya undan vosita sifatida foydalanmoqdami?
IShID haqida qayta-qayta paydo bo‘lgan dalillar va faoliyatlar shuni ko‘rsatadiki, IShID nomi Pokiston armiyasi va razvedka doiralari qo‘lidagi maqsadlarni amalga oshirish vositasidan boshqa narsa emas. Odamlar o‘sha mamlakatdagi IShID markazlarini ko‘rganlarida, ularni go‘yo armiya yoki ISI lagerlari deb o‘ylaydilar. Ushbu harbiy va razvedka markazlaridan foydalanish, keyin esa ayni joylarda IShID nomi ostida odamlarni jalb qilish, yig‘ish va tayyorlash IShID aslida Pokistonning razvedka va harbiy doiralari tomonidan yaratilgan vosita ekanini ko‘rsatadi.
Buning sababi shundaki, ular ochiq va to‘g‘ridan-to‘g‘ri erisha olmaydigan maqsadlarini aynan shu nom va belgilar orqali amalga oshiradilar. Agar IShIDga aloqador hujjatlar va shaxslar tekshirilsa, ma’lum bo‘ladiki, bu kishilar ko‘pincha ayni o‘sha hudud fuqarolari bo‘ladi; ikkinchidan, ular armiya va razvedka bilan xizmat yoki hamkorlik aloqalariga ega; uchinchidan esa, mamlakat ichida va tashqarisida ularning armiya hamda razvedka idoralari bilan to‘liq muvofiqlashuvi ochiq ko‘rinib turadi.
Pokiston ichida IShID nomi ostidagi terror va xavfsizlik tahdidlari qanday ma’noni anglatadi?
Qachonki bir davlat ichki barqarorlikni, iqtisodiy qudratini va xalq orasidagi legitimligini yo‘qotsa, xalq noroziligi hamda xavfsizlik hodisalarining ortishi hukumat uchun o‘zini faol va band qilib ko‘rsatish vositasiga aylanadi. Bir vaqtlar xorijiy davlatlar uchun yaratilgan o‘sha IShID bugun ayni o‘sha davlat ichida ham ishlatilmoqda. Bundan tashqari, IShID nomi ko‘proq Pokistondagi ulamolar, siyosiy muxoliflar va harbiy qarshilarga qarshi qo‘llanilgan yoki mashhur hamda ongli shaxslarni yo‘q qilishda foydalanilgan.