Birinchi qism
Junaid Zohid
Haq va botil o‘rtasidagi kurash aslida qadimdan odamlar o‘rtasida davom etib keladi. Haq va haqiqat izlovchilari adolat va to‘g‘ri dinga sodiq turishadi, va to‘g‘ri dindan adashganlar esa noto‘g‘ri va noma’lum yo‘llarni bosib o‘tishadi.
DAISH ham zamonaviy tarixda haqiqatga qarshi chiqqan shaytonning izdoshlari bo‘lgan bir guruhdir. Shu sababli DAISH o‘zining siyosiy hayotini davom ettirish va saqlab qolish uchun kuch topishi kerak va o‘zini harbiy va jihodiy harakatlarga qo‘shishi lozim.
Bu guruh mintaqaviy va xalqaro razvedka xizmatlarining cheklovsiz ko‘magiga tayanib, zamonaviy reklama vositalaridan foydalanib, soxta yutuqlarini namoyish etish orqali yoshlarga jalb qilish va odam yollashga urinmoqda.
Diniy bilimlari zaif va tajribalari hali pishmagan yoshlar bu guruhning g‘oyaviy va reklama tuzoqlariga tushib qolishadi va ko‘plab nayranglar bilan bu yo‘lga kirishadi.
DAISH o‘zining inson resurslarini oshirish uchun ko‘plab usullarni ushbu strategiya doirasida ko‘rib chiqdi.
Odam yollash usullari:
1. Vizual materiallar;
Aslida DAISH o‘zining vizual materiallarini (filmlar va tasvirli jarayonlar) namoyish etib, bu usulni askar yollash uchun qo‘llagan va bu borada asosan ijtimoiy tarmoqlardan foydalanadi.
Shunday qilib, zo‘ravonlik va vayron shahar (ijtimoiy tartib, adolat va haqiqat) tushunchalarini mohirlik bilan birlashtirib, mafkuraviy radikallikka moyil bo‘lganlarni va shaxsiy ehtiyojlarini qondirishni istaganlarni o‘ziga jalb qiladi.
Bu masalani tushunish va haqiqatni bilish uchun arab va ingliz tillarida chop etiladigan “Dabiq” internet jurnaliga murojaat qilish kerak.
2. Odam yollashda internetdan foydalanish;
DAISH odam yollash uchun internet tarmoqlaridan keng foydalanayotgan kam sonli terroristik guruhlardan biridir. Globalizatsiya davrida aloqa texnologiyalarining ahamiyatini inobatga olgan holda, bu guruh “Al-I’tisom” nomli media tashkilot tuzdi va bu tashkilot DAISHning reklama organiga aylandi.
Aslida bu guruh yoshlarga ongli ravishda ta’sir ko‘rsatish uchun bir media imperiyasini tashkil etdi.
Bu guruh internet va media tarmoqlarida o‘zini adolatsizliklarga, qashshoqlikka va haqoratlarga qarshi kurashayotgan guruh va tashkilot sifatida tanishtiradi, bu aslida bugungi kunda ko‘plab odamlar qidirayotgan narsadir. Shu sababli bu yo‘l bilan eng yaxshi va ko‘proq askarlarni yollaydi.
Aslida, internet va ijtimoiy tarmoqlar orqali yangi a’zolar yoki bu guruhga qo‘shilishni xohlaydigan kishilarni bu guruhning yuqori martabali a’zolari bilan aloqa qilishni afzal ko‘radilar va shu orqali ularning ongini tozalab, oldindan belgilangan maqsadlariga yo‘naltiradilar.
3. Qora reklama (aldov reklamalari);
Bu guruh tomonidan internet tarmoqlarida boshlangan reklama “qora reklama” deb ataladi, chunki qora rang singari, u oq rang ustun bo‘lmaguncha ko‘rinmaydi va tushunilmaydi.
Bu guruh yoshlar ongiga diniy va mafkuraviy vasvasalarni singdiradi va ularni yovuz niyatlariga yo‘naltiradi.
Bu harakatning bir qismi sifatida haqiqat elementlari tomonidan maxsus va murakkab media taktikalardan foydalanish va Islom mamlakatlari hukmdorlari va hukumatlarini dushman deb e’lon qilish bu guruhning reklama uslubi sifatida qabul qilinadi. Bu bosqichlar internetda, barcha odamlar kirishi mumkin bo‘lgan platformalarda inson huquqlari va adolatni reklama qilish sifatida targ‘ib qilinadi.
Aslida bu guruh yangi kuchlarni yollash uchun egallagan kichik hududini ijtimoiy tarmoqlarda sevgi va muhabbatga to‘la joy sifatida ko‘rsatadi. O‘zining virtual va vizual tuzilmalari orqali bu dunyoni jannatdek go‘zal qilib ko‘rsatadi va johil odamlar uning tashqi ko‘rinishi va rangiga aldanib, o‘zlarini bu yo‘lga bag‘ishlaydilar.
