Abu Hajar al-Kurdiy
Islomiy tizimning musulmonlar nazaridagi ahamiyati bir necha muhim va asosiy jihatlarga bog‘liq bo‘lib, ular shariat tamoyillari, islom ummatining birlik va yakdilligini saqlash hamda adolatni amalga oshirish bilan chambarchas bog‘liqdir.
Islomiy tizimning ba’zi xususiyatlari quyidagicha:
1. Shariatning ijrosi: Islomiy tizimning eng muhim maqsadlaridan biri Qur’on va Sunnat hukmlarini aniq bajarishdir. Musulmonlar Islomiy tizim shariat va islomiy qadriyatlarni bajarish uchun munosib sharoit yaratishi kerakligiga ishonadilar.
2. Adolatni amalga oshirish: Musulmonlar islomiy tizimning asosiy maqsadlaridan biri adolatni barcha jabhalarda amalga oshirishdir deb hisoblaydilar. Islomiy tizimdagi adolat jamiyatning siyosiy, ijtimoiy va iqtisodiy darajalarida amalga oshirilishi kerak. Bu adolat nafaqat resurslarning adolatli taqsimlanishida, balki insonlar bilan munosabatda ham namoyon bo‘ladi.
3. Islom ummatining birligini saqlash va mustahkamlash: Musulmonlar tafakkurida Islomiy tizimning asosiy maqsadlaridan biri tafriqani oldini olish va musulmonlar o‘rtasida birlikni saqlashdir. Ular tafriqa va bo‘linish Islom ummatini zaiflashtiradi deb hisoblaydilar va Islomiy tizim ummatning birligini ta’minlashi kerak.
4. Hukmdorning qonuniyligi va unga bo‘ysunish: Ahli sunna fiqhiga ko‘ra, Islomiy hukmdor shariat tamoyillari asosida boshqargan taqdirda, qonuniy bo‘ladi va unga bo‘ysunish farzdir. Bu itoat shariat tamoyillariga rioya qilish va adolatni amalga oshirish sharti bilan bo‘ladi. Qonuniy hukmdor dinning chegaralaridan chiqmasligi va ummatning farovonligini ko‘zda tutishi kerak.
5. Xalqning huquqlari va farovonligini ta’minlash: Ahli sunna nuqtai nazarida Islomiy tizimning xususiyatlaridan biri bu xalqning huquqlariga e’tibor qaratish va ularning moddiy va ma’naviy farovonligini ta’minlashdir. Islomiy tizim jamiyat a’zolarining yashash sharoiti, xavfsizligi va ijtimoiy ehtiyojlarini ta’minlashga harakat qilishi kerak.
6. Ma’rufga buyurish va munkardan qaytarish: Ahli sunna Islomiy tizim ma’rufga buyurish va munkardan qaytarish vazifasini bajarishi kerak deb hisoblaydi. Bu vazifa Islomdagi muhim tamoyillardan biri sifatida jamiyatni isloh qilish va axloqiy fazilatlarni targ‘ib qilishga yordam beradi.
7. Mustaqillik va zulm hamda mustamlakachilikka qarshi kurash: Ahli sunna nuqtai nazaridan Islomiy tizim musulmonlarning siyosiy va ijtimoiy mustaqilligiga e’tibor qaratishi va har qanday zulm, mustamlaka yoki tashqi aralashuvga qarshi kurashishi kerak. Bu islomiy o‘zlikni saqlash va har qanday zulmga qarshi turish demakdir.
Yuqoridagi mazmun Islomiy tizimning qisqacha xususiyatlaridir, bu mavzuga oid keyingi bo‘limlarda batafsil bayon qilinadi.
