Otif
Islom Payg‘ambari (s.a.v) davri
Bu yerda muhim bir savolni o‘rtaga tashlamoqchiman: zulmat jaholat zulm va adolatsizlik avjiga chiqqan o‘sha davrda jaholat nodonlik va vahshiylikka barham beradigan bir payg‘ambarning yuborilishiga ehtiyoj bormidi?
Bunga javoban shuni aytish kerakki, Payg‘ambar (s.a.v) ning yuborilishi nihoyatda muhim zarurat hamda insonlarning tabiiy va fitriy ehtiyoji edi. Chunki osmoniy kitobning o‘zi uni tushuntirib beradigan muallimsiz insoniyatni kerakli darajada samarali yo‘lga boshlay olmaydi. Shu sababli Alloh taolo haq yo‘lni bayon etish, insonlarni haqiqat sari hidoyat qilish va to‘g‘ri yo‘lni noto‘g‘ri yo‘ldan ajratib ko‘rsatish uchun bir payg‘ambarni yubordi. Natijada haqiqat barchaga ayon bo‘lishi lozim edi.
Payg‘ambarning yuborilishi har qanday shirk fikriy e’tiqodiy va amaliy og‘ishlar hamda xurofotlarga qarshi kurashning boshlanishidir. Bu shuningdek Islom sivilizatsiyasiga zid bo‘lgan barcha illat va buzuqliklarga qarshi kurashish ma’nosini ham anglatadi.
Qur’oni karim ko‘rsatmalari, hadisi shariflar va Islom tarixi manbalari asosida Payg‘ambar (s.a.v) ning yuborilishi hamda u zotning insonlarni hidoyat qilish va ularning fikriy ijtimoiy hamda madaniy holatini o‘zgartirish borasidagi samarali yondashuvini o‘rganish lozim. Zero o‘sha davrda Arabiston yarimoroli aholisi orasida adolatsizlik qavm va irq bilan faxrlanish qullik qiz bolalarni tiriklayin ko‘mish talonchilik ahdga xiyonat qotillik va o‘limtik go‘shtini iste’mol qilish kabi illatlar kundalik hayotning odatiy holiga aylangan edi. Ular ochiq-oydin zalolat ichida yashar edilar.
Xulosa qilib aytganda insoniyat adovat nafrat ixtilof qabilachilik taassubi va boshqa yuzlab zulm hamda buzuqliklar hukm surgan bir davrda yashayotgan edi. Har bir inson va har bir qavm o‘zini boshqalardan ustun va afzal deb bilardi. Ular o‘z ustunliklarini qavm irq qabila va teri rangiga qarab belgilardilar.
