Aziziddin Musannif
Asr azonı hali aytilmagan edi, quyoshning yumshoq nurlari bombardimon qilingan uylarga tushar edi. O’rta Yer dengiziga tomon sekin yurarkanman, o’zimga dedim: «Kel, shu yerda tahorat qilgin va biroz dam ol.» To’satdan bir gala yovvoyi itlar yonimdan o’tdi; ularning tishlari G’azo bolalarining go’shti bilan qorishib, og’izlaridan yangi qon tomardi. Endi obodlik degan narsa qolmagan edi, vayron qilingan beton devorlarda ba’zida ohangrabo nola eshitilar edi. Dengiz tomon yurar ekanman, gohida Qur’onning yumshoq va shirin tilovati qulog’imga chalinardi. Ichimda G’azo nomini shivirlar, sochlarim tikka bo’lar, vujudim titrar edi, chunki men aynan o’sha G’azoda edimki, uning hikoyalari inson suyaklarini larzaga soladi.
Sekin-asta sohilga yaqinlashdim, yenglarimni shimarib, cho’ntagimdan misvok oldim. Hali tahoratni boshlamagan edimki, qulog’imga dahshatli bir ovoz eshitildi. Bu tovushni eshitib, o’zimni yo’qotdim. Ko’zimni ochganimda, o’zimni kafanga o’ralgan holda ko’rdim. Atrofimda esa son-sanoqsiz shahidlar yotardi. Bu manzarani ko’rib, qichqirib yubordim. Mening faryodimni eshitgan bolalar kulib yubordilar. Bu bolalar ham asrgi bombardimonda yaralangan edilar va tanalaridan qon oqardi. O’zimni o’ngladim. Atrofda turgan odamlar esa menga mutlaqo e’tibor bermadilar. O’rnimdan turib, kafanni ustimdan yechdim.
Boshim aylanib ketdi va onamni esladim. Agar u meni bu holatda ko’rganida edi, qancha dori-darmonlar olib kelardi! Ammo mendan ahvolimni so’raydigan hech kim yo’q edi. Juda chanqaganimni his qildim. Atrofdagilarga suv so’radim. Ular menga barcha suvlar zaharlanganini va ertagacha kutishim kerakligini tushuntirdilar.
Yonimda o‘tirgan bolaga qaradim. Uning oyog‘iga o‘q tekkan edi, har safar qo‘li bilan u joyni ushlaganda, og‘riqdan titrab ketardi. O‘qni chiqarib tashlashga harakat qildim, lekin yuragim kuchsiz edi.
Yerdan bir temir tayoq oldim va hassam o’rniga ishlata boshladim. Zo’rg’a yurib o’sha joydan uzoqlashdim. Hali o’n daqiqa ham o’tmagan edi, orqamda ketma-ket bir necha raketa portladi. Hamma narsa tuproqqa aylangan edi. Yarador bolalarning nidosi to’xtadi. Shahidlar yana shahid bo’ldilar, lekin bu safar o’z kafanlarida bo’lak-bo’lak bo’ldilar. Faqat men omon qoldim. Agar ortga qaytsam, qo‘limdan nima kelardi?
Kiyimlarim olov alangasida kuygan edi. Sekin-asta o‘sha joydan uzoqlashdim. Ba’zida eshak va otga bog’langan aravalarni ko’rardim, har kim o’z shahidini ortiga yuklab, dafn qilish joyini izlar edi. Oy o’n to’rt kunlik nurini sochib turardi, lekin G’azoning yaralari uning nurlariga hech qanday ta’sir qilmas edi. Kechasi xavfsiz joyga yetib olishga harakat qilardim.
Bu sovuq qish kechalarida tashqarida qolish, o‘limga taslim bo‘lish bilan barobar edi. Uzoqdan kichik bir nur ko‘rdim. Taxminan bir yarim soat yurib, o‘sha tomonga bordim. Yaqinlashganimda, u yerdan faryod eshitildi. Sekin bordim. Asrda bu yer ham bombardimon qilingan edi va faqat bir kichkina qizgina omon qolgan edi. Uning oilasining hammasi shahid bo‘lgan edi. Shahidlarning suyaklari atrofda sochilib yotardi. Qizaloq onasining boshi yonida o‘tirgan edi. Bir devor ustida bir narsa yonayotgan edi va men buni uy nuri deb o‘yladim. Yaqinlashganimda, qizcha qichqira boshladi. Uning ko‘zlari yoshga to‘la edi. Uning oilasi jasadlari hali ham issiq edi.
Bir yotoq o‘rnini tozalab, qizani onasining yoniga yotqizdim. Shahidlarning jasadlarini biroz tartibga keltirdim. Uzoqroqda sochilib yotgan go‘sht bo‘laklarini yig‘dim. O‘zim ham charchagan edim. Temir tayog‘imga suyanib o‘tirdim. Bir shahid yigitning jasadi yonida o‘tirdim. Qizchaning yig‘isi asta-sekin to‘xtadi, go‘yo uxlab qolgandek edi.
Qonga botgan o‘sha shahid yigitga qarab, yuragim ichimda shunday nido qildi:
G‘azo – bu ummatning so‘nggi nafasi!
Ikki milliard musulmon orasida shuncha g‘ayrat yo‘qmi, ularning birontasi bu begunoh bolalardan hol so‘rashi mumkin emasmi?! Qiyomat kuni bu shahidlar ummatga qarshi guvohlik bermaydilarmi? «Biz yonib-kuydik, siz esa yotoqlaringizda yotardingiz!» – deb aytmaydilarmi?!
Ey ummatning yosh o‘g‘lonlari!
Nega g‘ayratsizlik kasaliga chalingansizlar? Nega bizni ko‘rib, qasos qoningiz jo‘shmaydi? G‘azoning yetim qizlarining nolasini eshitmayapsizlarmi?! Ko‘r va kar bo‘lib qoldingizmi yoki vujudingizdan jon chiqib ketdimi?!
Kutib turing, Allohning azobi kelganda, terilaringiz suyaklaringizdan sug‘urib olinadi!
