Naqib Ahmad Hamidiy
Afg‘oniston tarix davomida mehnat, sabr va sa’y-harakat yurti bo‘lib kelgan. Afsuski, yurtimiz turli davrlarda dunyoning turli davlatlari tomonidan bosqin va tajovuzlarga uchrab, barcha sohalarda, jumladan sanoat sohasida ham jiddiy zarar ko‘rdi. Ammo alhamdulillah, bugun bu mamlakat nisbatan osoyishtalik nafasini ola boshladi va shunday bir holatga keldiki, uning fuqarolari o‘z ehtiyojlarini o‘z qo‘llari mehnati bilan qondira oladilar. Boshqa davlatlarga tayangan holda yashash o‘rniga, ichki sanoatni mustahkamlash imkoniyati mavjud. Ichki sanoat iqtisodiyotimiz uchun ishonchli tayanchga, kelajak barqarorligining poydevoriga aylanishi mumkin.
Islom dini mehnatni, kasb-kor va ishlab chiqarishni qo‘llab-quvvatlaydi. Islom shariatida halol rizq topish musulmon uchun ibodat sanaladi. Rasululloh ﷺ boshqalarga muhtoj bo‘lish o‘rniga, o‘z mehnati va zahmati bilan rizq topadigan qo‘lni maqtaganlar. Ichki sanoat aynan shu tamoyilning amaliy ifodasidir. Chunki u odamlar uchun halol ish o‘rinlarini yaratadi, ishsizlikni kamaytiradi va jamiyatni qaramlikdan xalos etadi.
Ichki sanoat faqat iqtisodiy ahamiyatga ega emas, balki ijtimoiy tartib va mas’uliyatni ham ifodalaydi. Islomiy tafakkurga ko‘ra, ummat imkon qadar o‘z ehtiyojlarini o‘z kuchi va salohiyati bilan qondirishi lozim, toki xalqning izzati saqlanib qolsin. Agar mamlakatda ishlab chiqarish faol bo‘lsa, odamlar hayotning eng zarur ehtiyojlari uchun ham qiyinchilikka duch kelmaydi. Bu holat maqtovga loyiqdir.
Afg‘oniston va Pokiston o‘rtasidagi sun’iy chiziq bo‘ylab savdo eshiklarining yopilishi bizga ichki ishlab chiqarishning naqadar muhim ekanini aniq ko‘rsatdi. Agar mamlakatimizda ichki sanoat bo‘lmaganida va rahbarlarimiz avvalgi ma’muriyat kabi qo‘l qovushtirib o‘tirganida hamda boshqa davlatlar bilan o‘z vaqtida savdo aloqalarini yo‘lga qo‘ymaganida, bozorlar barqarorligi va zarur tovarlar ta’minoti yanada katta muammolarga duch kelgan bo‘lardi. Bu tajriba shuni ochiq ko‘rsatadiki, xorijiy importga to‘liq tayanish barqaror yechim emas.
Ichki sanoat ish o‘rinlari yaratadi va yoshlarga izzat-hurmat bilan yashash yo‘lini ochib beradi. Bu jamiyat zimmasidagi muhim mas’uliyatdirki, fitna, ishsizlik va muhtojlik eshiklarini ochish o‘rniga, halol mehnat yo‘llarini ochiq qoldirsin. Har bir zavod va har bir ishlab chiqarish markazi ana shu yaxshilik va manfaat manbaidir.
Afg‘oniston noyob tabiiy boyliklarga ega bo‘lib, ular ichki sanoat uchun katta imkoniyatlar yaratadi. Zarur sanoat tarmoqlari uchun kerakli xomashyoni mamlakat ichidan osonlik bilan topish mumkin. Agar bu resurslar ichki sanoatni rivojlantirish yo‘lida ishga solinsa, mamlakat iqtisodiyoti yanada kuchayadi va milliy daromad manbaiga aylanadi. Bu yo‘lda qadam qo‘ygan har bir sanoatchi, aslida, o‘z mamlakatining kelajagini barpo etishda sherik bo‘ladi.
Agar biz ichki sanoatni mustahkamlab, ishlab chiqarish quvvatini oshirsak, nafaqat ichki ehtiyojlarni qondira olamiz, balki eksport orqali qimmatli mahsulotlarimizni jahon bozorlariga ham taklif eta olamiz. Bu esa milliy iqtisodiyotning mustahkamlanishiga, xalq turmush darajasining yaxshilanishiga, sarmoyaning ko‘payishiga va davlat daromadlarining ortishiga xizmat qiladi. Agar zavod va ishlab chiqarish markazlarimiz yuqori sifatli mahsulotlar taklif etsa, xorijiy davlatlarning ishonchi va savdo aloqalari mustahkamlanadi. Bu holat mamlakatning siyosiy munosabatlariga ham bevosita ijobiy ta’sir ko‘rsatadi.
Shuni alohida ta’kidlash joizki, Islomiy Amirlik rahbarlari sanoatni rivojlantirish yo‘lida jiddiy va misli ko‘rilmagan sa’y-harakatlar olib bormoqdalar. Qulayliklar yaratish, sarmoyani rag‘batlantirish va ichki ishlab chiqarishni qo‘llab-quvvatlash bularning barchasi xalq hayotini yaxshilash maqsadida tashlanayotgan muhim qadamlardir.
Xulosa qilib aytganda, ichki sanoat Afg‘oniston uchun faqat iqtisodiy ehtiyoj emas, balki shar’iy va milliy mas’uliyat hamdir. So‘nggi tajribalar bizga shuni o‘rgatdiki, ichki ishlab chiqarishni mustahkamlash izzat va barqarorlikka eltuvchi yagona yo‘ldir. Keling, har birimiz imkonimiz darajasida ichki ishlab chiqarishni qo‘llab-quvvatlaylik, o‘z sanoatchilarimizni rag‘batlantiraylik va iqtisodiyoti halol mehnatga tayangan, kelajagi yorug‘ jamiyatni barpo etishda hissa qo‘shaylik.
