Farid
Janubiy Osiyo bilan Markaziy Osiyoning tutash nuqtasida joylashgan Durand chizig‘i endilikda faqat an’anaviy chegara mojarolari yoki diplomatik noroziliklar maydoni bo‘lib qolmayapti. Aksincha, bu hudud chuqur, texnologik va strategik raqobatning yangi bosqichiga kirgan bo‘lib, u so‘nggi yillardagi ko‘plab odatiy hisob-kitob va muvozanatlarni tubdan o‘zgartirib yubordi.
Afg‘oniston Islomiy Amirligi uzoq vaqt davomida mudofaa siyosatini olib bordi hamda ko‘pchilik nazarida bosqinchilik usullarining aks-sadosi sifatida baholanadigan Pokiston armiyasining tajovuzkor harbiy aralashuvlariga nisbatan sabr-toqat, vazminlik va o‘zini tiyish siyosatini yuritib keldi. Endilikda esa u shunday harbiy va razvedka strategiyasini qabul qilganki, uning maqsadi faqat chegaradan tashqaridagi tahdidlarni kutib turish emas, balki ularning manbalari va markazlarini aniqlash, nishonga olish hamda yo‘q qilishni ham o‘z ichiga oladi.
Bu o‘zgarish oddiy javob chorasi sifatida emas, balki Kobulning mintaqaviy xavfsizlik tenglamalarida yangi strategiyasi namoyon bo‘layotganining belgisi sifatida baholanmoqda. Ilgari Durand chizig‘ining buzilishi, chegara keskinliklari yoki Afg‘oniston havo hududiga tajovuz kabi hodisalar yuz berganida, Kobulning javobi asosan diplomatik noroziliklar yoki cheklangan qarshi choralar bilan chegaralanardi.
Ammo 2026-yil iyun oyidagi so‘nggi voqealar Islomiy Amirlik siyosatida sezilarli o‘zgarishlar yuz berganini ko‘rsatmoqda. Endilikda e’tibor faqat kutish va kuzatish ga emas, balki oldindan mudofaa tamoyiliga qaratilgan. Kobulning xabari shundan iboratki, kelgusidagi harakatlar faqat hujumga javoban yoki an’anaviy qasos shaklida amalga oshirilmaydi. Balki Afg‘oniston xavfsizligi va mustaqilligiga tahdid soluvchi har qanday omil va oqim u harbiy bosim bo‘ladimi, qurolli tarmoqlar yoki boshqa xavfsizlik tahdidlari bo‘ladimi bevosita va oldini oluvchi siyosat asosida qarshi olinadi.
Shu sababli, Durand chizig‘ining har ikki tomonidagi bugungi vaziyat endi oddiy chegara masalasi emas. U razvedka, texnologik va strategik raqobatning murakkab tenglamasiga aylangan bo‘lib, mintaqaning xavfsizlik va siyosiy kelajagiga chuqur ta’sir ko‘rsatishi mumkin. Kobul amalda shuni namoyish qilmoqdaki, tahdidlar Afg‘oniston chegaralariga yetib kelishidan oldin ham ularni Durand chizig‘ining narigi tomonidagi xavfsiz boshpanalarida nishonga olish uchun iroda va salohiyatga ega.
