Valid
Pokistonning harbiy rejimi ayni paytda mamlakat ichida jiddiy va tarixiy muammolarga duch kelmoqda. Bu muammolar xalqning noroziligi, diktatura va mamlakatning barcha iqtisodiy, siyosiy hamda ijtimoiy imkoniyatlarining Panjobga monopol tarzda berib qo‘yilganidan kelib chiqmoqda. Aslida bir siyosiy partiya va muayyan bir oilaning siyosiy merosiga aylangan harbiy rejim boshqa viloyatlar va ozchilik guruhlariga ikkinchi darajali fuqarolar sifatida qaraydi. Ammo bundan ham uyatli tomoni shundaki, u butun dunyo va qo‘shni davlatlar ko‘z o‘ngida voqeliklarga ochiqchasiga ko‘z yumib, o‘zini terrorizm qurboni hamda inson huquqlari va tenglik himoyachisi sifatida ko‘rsatmoqda.
Pokistonning sobiq bosh vaziri va Tehrik-e Insaf harakati rahbari Imron Xon aynan mana shu yondashuvga qarshi chiqqani sababli hozirda og‘ir sharoitda qamoqda saqlanmoqda. Uning tarafdorlari hamda boshqa partiyalarga mansub bo‘lmagan pokistonliklar ham erkinlik, huquq va adolat talab qilib, o‘z ovozlarini baland ko‘tarmoqda. Mamlakatning turli hududlarida boshlangan tinch namoyishlar panjoblik hukmdorlar va harbiy rejimga shuni anglatmoqdaki, noto‘g‘ri yo‘l bilan maqsadga erishib bo‘lmaydi, xalq endi aldanmaydi, barcha ozchilik guruhlarining qonuniy huquqlari tan olinishi kerak. Shuningdek, mintaqa va dunyoda terrorizmni kengaytirish hamda o‘zini yolg‘on tarzda terrorizm qurboni sifatida ko‘rsatishdan voz kechish lozim.
Bu namoyishlar xalqaro OAVda keng yoritilib, haqiqiy xalq harakati sifatida tilga olinmoqda. Boshqa tomondan, Pokiston rejimi o‘zining barcha kuch va imkoniyatlariga qaramay, bu xalq harakatidan shu qadar xavotirga tushganki, Islomobodga olib boruvchi barcha yo‘llarni konteynerlar va tikanli simlar bilan to‘sib qo‘ydi. Bu harakat nimani anglatadi? Mazkur vaziyatning aniq xabari shuki, harbiy rejim xalq orasida o‘z mavqei va ishonchini yo‘qotgan hamda Pokiston musulmon xalqining vakili bo‘la olmaydi. Aksincha, u AQSh va G‘arb loyihalarining xususiy ijrochisi sifatida faoliyat yuritmoqda va bundan olinadigan manfaatlar armiya generallari hamda Navoz Sharif partiyasi a’zolariga yetib bormoqda.
Hozirgi namoyishlarning yana bir muhim va jiddiy tomoni shundaki, vaziyatni nazorat qilish endi Pokiston armiyasi va politsiyasi ixtiyoridan chiqib ketgan. Bunday nozik vaziyatlarda ular, tabiiyki, o‘zlarining eski odatlariga murojaat qilib, mas’uliyat va aybni boshqalarning zimmasiga yuklashga urinishi mumkin. Namoyishchilar orasida portlashlar sodir etilishi yoki dron hujumlari uyushtirilishi va keyinchalik buning mas’uliyati Afg‘onistonga yuklanishi ehtimoli yuqori. Bu orqali bir o‘q bilan ikki nishonga urishga harakat qilinishi mumkin: birinchidan, dunyoga Pokistondagi beqarorlik Afg‘oniston tomonidan yuzaga kelayotganini ko‘rsatish, ikkinchidan esa xalq orasida Afg‘oniston hukumati go‘yoki Pokiston xalqi va namoyishchilariga dushman ekanligi haqidagi targ‘ibotni kuchaytirish.
Pokistonning mas’uliyatli OAVlari, ijtimoiy faollar va namoyish tashkilotchilari bu nozik masalaga hamda harbiy rejimning xunuk va yashirin qiyofasiga jiddiy e’tibor qaratishlari kerak. Chunki bunday harakatlar davom etayotgan jarayon va xalq harakatining oldini olish uchun qilingan so‘nggi urinish bo‘lishi mumkin. O‘tgan voqealar bir necha bor ko‘rsatganidek, Pokiston rejimi o‘zini mazlum qilib ko‘rsatish va muvaffaqiyatsizliklarini boshqalarga yuklash borasida uzoq tajribaga ega. Shuningdek, soxta sahnalashtirishlar uyushtirish va dunyoga o‘zining ijobiy qiyofasini ko‘rsatish borasida ham katta tajriba va mahorat to‘plagan.
Namoyishchilar Pokistonning harbiy rejimi Afg‘oniston xalqiga hech qachon rahm qilmaganini bilishadi. Hozir ham u Durrandning faraziy chizig‘i bo‘ylab Afg‘onistonni shafqatsizlarcha bombardimon qilib, bolalar va ayollarni o‘ldirmoqda. Ular insoniylik va yaxshi qo‘shnichilik degan tamoyillarni tan olmaydi.
Shu sababli, agar bunday ehtimoliy voqealar yuz bersa, Afg‘oniston hukumati va xalqi bunda hech qanday rol o‘ynamaydi. Aksincha, ular namoyishchilarning haq-huquq uchun olib borayotgan kurashi va g‘alabalarini qo‘llab-quvvatlaydi. Ayni paytdagi vaziyat shuni ko‘rsatmoqdaki, harbiy rejim ikki tomonlama siyosat, qaramlik va G‘arb manfaatlarini ta’minlash siyosatining so‘nggi bosqichiga kelib qolgan. U endi aldov va dunyo ko‘ziga chang solish orqali harbiy boshqaruv hamda partiyaviy strategik manfaatlarini davom ettira olmaydi. Chunki u xalqaro miqyosda o‘z obro‘sini yo‘qotgan, eng muhim tayanchi xalqning qo‘llab-quvvatlashidan ham mahrum bo‘lgan. Sababi u hukumat sifatida emas, balki shartnoma asosida faoliyat yurituvchi avtoritar kompaniya kabi ish olib bormoqda.
