Shoh Afg‘on
Islomiy amorat hokimiyatga kelganidan soʻng, kutilganidek, Afgʻonistonning har bir burchagidagi xorijiy buzgʻunchi makonlar yoʻq qilindi. Bu guruhning a’zolari yuqori darajadagi qo‘mondonlardan tortib oddiy a’zogacha oʻz jinoyatlari uchun jazoga tortildi va tashkilot butunlay tugatildi.
Shundan keyin bu guruhning buzgʻunchilik faoliyatlari deyarli falaj holatga keldi. Biroq ba’zan sodir boʻlgan ayrim hujumlar muhim bir savolni tugʻdirdi: agar IShID fitnasi Afgʻonistonda yoʻq qilingan boʻlsa, unda bu guruhning ortida kimlar turibdi? Ularni kim moliyaviy jihatdan ta’minlaydi va ular qayerdan Afgʻonistonga kirib kelishmoqda?
Avvaliga bu savolga javob topish mushkul edi, ammo asta-sekin IShIDga aldanib qoʻshilgan a’zolarning qoʻlga olinishi va ularning iqrorlari orqali yashirin haqiqat fosh boʻldi. Va ma’lum boʻldiki, bu xorijiy buzgʻunchilarni ta’minlovchilar nafaqat Afgʻoniston, balki butun dunyo uchun xavf tugʻdiruvchi kuchlardir.
Ha! Qoʻlga olingan IShID a’zolarining iqrorlariga koʻra, ular nafaqat Pokiston orqali Afgʻonistonga olib kirilgan, balki kirishdan oldin Pokiston armiyasi va ISI tashkiloti nazorati ostida maxsus tayyorgarlikdan ham oʻtganlar. Maqsad esa bitta edi Afgʻonistonni vayron qilish.
Pokiston va IShID oʻrtasidagi hamkorlik haqidagi da’volar avval ayrim OAVlar tomonidan ilgari surilgan edi. Ammo Pokiston bu jirkanch harakatlarini davom ettirgach, Islomiy amorat rasmiy ravishda Pokistonni Afgʻoniston va boshqa davlatlarga qarshi IShID faoliyatlarini qoʻllab-quvvatlash va moliyalashtirishda aybladi. Dastlab Pokiston bu ayblovni rad etdi, biroq oradan koʻp oʻtmay bu da’vo rad etib boʻlmas haqiqatga aylandi.
Yaqinda Pokiston Afgʻoniston hududiga bostirib kirganida, Islomiy amoratning jasur askarlari keskin javob qaytardilar va kuchli qasos oldilar. Natijada Pokiston oʻz harakatidan pushaymon boʻlib, sulh soʻradi. Ushbu sulh muzokaralarga yo‘l ochdi birinchi bosqichi Qatarda, ikkinchisi esa Turkiyada oʻtkazildi.
Ammo bu maqolaning asosiy nuqtasi sulh emas, balki Islomiy amorat vakillarining Pokistonga yoʻllagan asosli va oqilona talabining rad etilishidir bu talab Pokistondan IShIDga berilayotgan yordam va moliyaviy ta’minotni to‘xtatishni so‘ragan edi. Pokiston esa bu talabni uyalmay rad etdi!
Endi savol tugʻiladi: agar IShID Pokiston hududida makonga ega boʻlmasa va ISI nazorati ostida tayyorlanmayotgan boʻlsa holbuki bu narsa quyoshdek ravshan nega Pokiston Islomiy amoratning talabini rad etdi va xorijiy buzgʻunchilarning mavjudligini inkor qilmadi?
Bundan tashqari, noma’lum shaxslar tomonidan IShIDning yuqori lavozimli a’zolari va qo‘mondonlarining Pokistonda oʻldirilishi ham bu da’voni isbotlaydi. Masalan, Amir Muhammadning o‘g‘li Abuzar nomi bilan tanilgan Nusrat ismli shaxs Pokistonning Peshovar shahrida oʻldirildi. U 2022–2023-yillarda Kobul va unga yaqin viloyatlarda amalga oshirilgan ayrim hujumlarning rejalashtirilishida ishtirok etgan va Pokistonda Pahlavon nomli markazni boshqargan edi.
Xulosa qilib aytganda, barcha dalillar va isbotlar shuni koʻrsatadiki, IShIDning asosiy ildizi va tayanch markazi aynan Pokistonda joylashgan. Bu davlat mazkur jirkanch guruhdan Afgʻoniston, mintaqa va dunyo barqarorligini izdan chiqarish, shuningdek Islomiy amoratga siyosiy bosim oʻtkazish vositasi sifatida foydalanmoqda. Bu Pokistonning ikkiyuzlamachi siyosatidir, u nafaqat Afgʻoniston xavfsizligini, balki butun mintaqaning tinchligi va osoyishtaligini ham xavf ostiga qoʻymoqda.
